Wat is HDMI 2.1?

HDMI 2.1 is de meest relevante HDMI-standaard voor moderne apparaten. De specificatie verviervoudigt de bandbreedte van 18 naar 48 Gbps, waarmee 4K bij 120 Hz, 8K bij 60 Hz en geavanceerde gaming- en audiofeatures mogelijk worden.

De specificatie

HDMI 2.1 werd in 2017 aangekondigd. De eerste apparaten verschenen in 2020: de PlayStation 5, Xbox Series X en TV’s van LG, Samsung en Sony. Sindsdien heeft HDMI 2.1 zich snel verspreid. Vrijwel alle TV’s, soundbars en consoles vanaf 2021 hebben HDMI 2.1 poorten.

De kern van HDMI 2.1 is de hogere bandbreedte. 48 Gbps is genoeg voor 4K-beelden bij 120 frames per seconde met volledige kleurdiepte. Bij HDMI 2.0 was 4K bij 60 Hz het maximum. Die verdubbeling van framerate is het verschil tussen een vloeiend en een scherp beeld, vooral bij snelle bewegingen in games en sport.

Belangrijkste features

4K bij 120 Hz

Twee keer zo veel frames als HDMI 2.0 bij dezelfde resolutie. Het verschil is het duidelijkst bij gaming: snelle camerabewegingen zijn vloeiender en de input voelt responsiever. De PS5 en Xbox Series X ondersteunen 4K bij 120 Hz in een groeiend aantal games.

8K bij 60 Hz

HDMI 2.1 kan 8K-signalen verwerken. In de praktijk is 8K voorlopig niche: er is weinig content en 8K-schermen zijn duur. De ondersteuning is er voor de toekomst, maar het is geen reden om nu voor HDMI 2.1 te kiezen.

eARC (Enhanced Audio Return Channel)

Met eARC stuur je ongecomprimeerd audio terug van je TV naar een soundbar of AV-receiver. Dat betekent: Dolby Atmos en DTS:X in de volle kwaliteit, zonder compressie. Het oudere ARC (uit HDMI 1.4) comprimeerde het geluid, waardoor je bij objectgebaseerde surround-formats als Atmos kwaliteit verloor.

eARC is voor veel mensen de belangrijkste reden om een HDMI 2.1 kabel te gebruiken, los van gaming. Als je een Dolby Atmos soundbar hebt en je TV als schakelcentrum gebruikt (meerdere bronnen op de TV, audio via eARC naar de soundbar), dan heb je HDMI 2.1 nodig op die ene kabel tussen TV en soundbar.

VRR (Variable Refresh Rate)

VRR synchroniseert de framerate van je console of PC met de verversingssnelheid van je scherm. Zonder VRR kan een wisselende framerate screen tearing veroorzaken: het beeld “scheurt” zichtbaar horizontaal. Met VRR past het scherm zich aan op het tempo van het bronapparaat.

VRR werkt met AMD FreeSync en is compatible met NVIDIA G-Sync. De PS5, Xbox Series X en recente videokaarten ondersteunen het. Het vereist een HDMI 2.1 kabel en een TV of monitor met VRR-ondersteuning.

ALLM (Auto Low Latency Mode)

ALLM schakelt je TV automatisch naar game mode zodra je een game start. De TV zet beeldverwerking uit (motion smoothing, upscaling) om de input lag te verlagen. Zonder ALLM moet je dit handmatig instellen en onthouden om het weer uit te zetten voor films.

QFT en DSC

Quick Frame Transport (QFT) vermindert latency door frames sneller te versturen. Display Stream Compression (DSC) comprimeert het signaal visueel lossless, waardoor hogere resoluties door de beschikbare bandbreedte passen. Beide werken op de achtergrond.

Welke apparaten ondersteunen HDMI 2.1?

Gameconsoles: PS5, Xbox Series X en Xbox Series S hebben HDMI 2.1 poorten. De Nintendo Switch niet; die geeft maximaal 1080p uit.

Videokaarten: NVIDIA RTX 30-serie en nieuwer (RTX 40, RTX 50) en AMD RX 7000-serie en nieuwer hebben HDMI 2.1 uitgangen.

TV’s: Vrijwel alle 4K-TV’s uit 2021 en later hebben ten minste twee HDMI 2.1 poorten. Let op: sommige budget-TV’s hebben HDMI 2.1 poorten maar ondersteunen niet alle features (bijvoorbeeld wel eARC maar geen 4K bij 120 Hz). Check de specificaties van je TV.

Streamers: Apple TV 4K (3e generatie) heeft een HDMI 2.1 poort. Chromecast en Fire TV Stick gebruiken HDMI 2.0, maar dat is voor streaming geen beperking: Netflix en Disney+ streamen maximaal in 4K bij 60 Hz.

Soundbars en receivers: Recente modellen van Sonos (Arc), Samsung, Sony en Denon hebben eARC via HDMI 2.1. Voor eARC heb je HDMI 2.1 aan beide kanten nodig: op de TV en op de soundbar of receiver.

Heb je HDMI 2.1 nodig?

Eerlijk antwoord: dat hangt af van je situatie.

Ja, als je een PS5 of Xbox Series X hebt en je wilt 4K bij 120 Hz of VRR gebruiken. De meegeleverde kabel is Ultra High Speed. Is die lang genoeg, dan hoef je niets te kopen. Te kort? Dan heb je een langere HDMI 2.1 kabel nodig.

Ja, als je een eARC soundbar of receiver hebt. De kabel tussen je TV en je soundbar moet HDMI 2.1 zijn voor ongecomprimeerd Dolby Atmos en DTS:X.

Niet per se, als je vooral films en series kijkt in 4K bij 60 Hz. Een HDMI 2.0 kabel (High Speed) volstaat voor streaming, Blu-ray en kabel-TV. Je mist geen beeld- of geluidskwaliteit zolang je geen eARC of 120 Hz nodig hebt.

Toekomstbestendig kopen: als je nu een nieuwe kabel koopt, neem dan HDMI 2.1. Het prijsverschil met een High Speed kabel is klein. En als je over een jaar een nieuwe TV, soundbar of console koopt, heb je al de juiste kabel liggen.

De juiste kabel kiezen

Een HDMI 2.1 kabel heet officieel een Ultra High Speed HDMI-kabel. Dat Ultra High Speed-certificaat garandeert dat de kabel getest is op 48 Gbps. Er zit geen verschil in signaal tussen een gecertificeerde kabel van 5 euro en een van 50 euro. Het signaal is digitaal: het komt er goed door of het komt er niet door.

Waar je wel op moet letten is de lengte. Koperen HDMI 2.1 kabels werken betrouwbaar tot ongeveer 5 meter. Heb je meer lengte nodig, dan is een optische HDMI 2.1 kabel de veilige keuze. Optische kabels gebruiken glasvezel in plaats van koper en hebben geen signaalverlies, ook niet op 10, 15 of 20 meter.

Bij RU connected vind je gecertificeerde Ultra High Speed HDMI 2.1 kabels in verschillende lengtes. Alle kabels zijn backwards compatible: ze werken ook op oudere HDMI 2.0 en 1.4 apparaten.