Wat is HDMI 2.1?
HDMI 2.1 is de versie van de HDMI-specificatie die het HDMI Forum op 28 november 2017 uitbracht. De grootste verandering is de bandbreedte: van 18 Gbps (HDMI 2.0) naar 48 Gbps. Dat is genoeg voor 4K 120Hz zonder compressie en voor 8K 60Hz zonder compressie in 4:2:0. Daarbij kwamen functies als eARC, VRR, ALLM en Dynamic HDR. Elke HDMI 2.1-functie is optioneel, dus het versienummer alleen zegt niet wat een apparaat kan.
HDMI 2.1 is achterwaarts compatibel: een HDMI 2.1-apparaat werkt met oudere apparaten, maar alleen met de functies die beide hebben. Sinds 25 juni 2025 is HDMI 2.2 de nieuwste versie, met 96 Gbps. Op papier vervangt die HDMI 2.1b. Per 16 oktober 2026 vonden we echter geen tv, console, videokaart, receiver of monitor te koop die meer dan 48 Gbps gebruikt. Alle versies op een rij: HDMI-versies vergeleken.
Wat betekenen FRL en 48 Gbps bij HDMI 2.1?
FRL (Fixed Rate Link) is de signaaltechniek waarmee HDMI 2.1 tot 48 Gbps haalt. Tot en met 18 Gbps gebruikt HDMI de oudere techniek TMDS. FRL is nodig voor elk formaat boven 4K 60Hz zonder compressie, en voor gecomprimeerde video (DSC). FRL toevoegen vraagt volgens HDMI LA meestal nieuwe hardware, geen firmware-update.
FRL loopt over 3 of 4 datakanalen van 3, 6, 8, 10 of 12 Gbps per kanaal. Dat geeft zes standen: 9, 18, 24, 32, 40 en 48 Gbps. Een tv meldt via zijn EDID tot welke stand hij gaat, dus niet elk apparaat met FRL haalt 48 Gbps. 4K 120Hz met HDR (35,6 Gbps videodata) past ruim in 48 Gbps. 8K 60Hz in volle kleur (57 Gbps videodata) past niet; dat vraagt compressie (DSC) of HDMI 2.2. Voor 4K 120Hz is DSC dus niet nodig: dat gaat ongecomprimeerd tot en met 12-bit over 48 Gbps.
| Beeldformaat | Nodig op de verbinding | Minimale kabelklasse |
|---|---|---|
| 1080p 120Hz, 8-bit | 8,9 Gbps (TMDS, inclusief codering) | High Speed (10,2 Gbps) |
| 4K 60Hz met HDR (10-bit 4:2:2) | 17,8 Gbps (TMDS, inclusief codering) | Premium High Speed (18 Gbps) |
| 4K 120Hz met HDR (10-bit 4:4:4) | 35,6 Gbps videodata (FRL) | Ultra High Speed (48 Gbps) |
| 8K 60Hz, 10-bit 4:2:0 | 35,6 Gbps videodata (FRL) | Ultra High Speed (48 Gbps) |
| 8K 60Hz, 8-bit 4:4:4 | 57 Gbps videodata (FRL) | DSC over Ultra High Speed, of Ultra96 (HDMI 2.2) |
Tot 18 Gbps (TMDS) verstuurt HDMI 10 bits per 8 databits; die getallen zijn inclusief codering en vergelijk je direct met de kabelklasse. Boven 18 Gbps (FRL) staat de videodata: FRL verstuurt 18 bits per 16 databits, zodat van 48 Gbps ongeveer 42,7 Gbps videodata overblijft. De getallen gelden alleen als bron en scherm het formaat ondersteunen. Je eigen combinatie reken je na met de bandbreedte-calculator.
Welke functies heeft HDMI 2.1, en zijn ze verplicht?
Geen enkele HDMI 2.1-functie is verplicht. Volgens HDMI Licensing Administrator (HDMI LA) mag een product “HDMI 2.1” heten zolang het aan de specificatie voldoet. Dat geldt ook als het alleen TMDS en 18 Gbps ondersteunt, zonder FRL of 48 Gbps. Wie met HDMI 2.1 adverteert, moet ernaast zetten welke HDMI 2.1-functies het product heeft. Die lijst zegt wat een apparaat kan, het versienummer niet.
| Functie | Wat het doet | Voorwaarde |
|---|---|---|
| FRL tot 48 Gbps | bandbreedte voor 4K 120Hz met HDR, 4K 144Hz en 8K | bron, scherm en alles ertussen |
| VRR | variabele beeldfrequentie tegen haperen en scheuren | console of pc én tv |
| ALLM | de tv schakelt zelf naar de gamemodus | bron én tv |
| QFT | elk beeld sneller over de verbinding | bron én tv |
| QMS | geen zwart beeld bij een wissel van beeldfrequentie | bron én tv, niet tegelijk met VRR |
| eARC | lossless geluid (Dolby TrueHD, DTS:X) terug naar soundbar of receiver | tv én soundbar of receiver |
| Dynamic HDR | HDR-informatie per scène of zelfs per beeld | bron én tv |
| DSC | compressie voor formaten die niet ongecomprimeerd in 48 Gbps passen, zoals 8K 60Hz in volle kleur | bron én scherm |
Dat “optioneel” zie je overal terug. De Apple TV 4K heeft een HDMI 2.1-poort, maar gebruikt daarvan alleen 4K 60Hz met HDR, ARC/eARC en QMS. De Chromecast met Google TV heeft volgens Google een HDMI 2.0-uitgang mét ALLM. En bij tv’s verschilt het per poort. Bij de LG OLED B3 (2023) doen 2 van de 4 HDMI-poorten 4K 120Hz, VRR, ALLM en QMS; bij de LG OLED C5 (2025) alle 4.
Wat doen VRR, ALLM, QMS en QFT bij gamen?
VRR, ALLM, QFT en QMS zijn de vier HDMI 2.1-functies voor gamen en films kijken. VRR (Variable Refresh Rate) laat een console of pc elk beeld versturen zodra het klaar is, tegen haperen en scheuren. ALLM (Auto Low Latency Mode) zet de tv automatisch in de gamemodus, de stand met de minste vertraging. QFT (Quick Frame Transport) verstuurt elk beeld sneller over de verbinding. QMS (Quick Media Switching) voorkomt zwart beeld als een film van beeldfrequentie wisselt.
VRR. Zonder VRR ververst een tv op een vast ritme, bijvoorbeeld 60 of 120 keer per seconde. Komt een beeld van de console te laat, dan hapert het (judder) of zie je een scheur (tearing). Met VRR wacht de tv op het beeld. De PS5 ondersteunt VRR via HDMI 2.1; je zet het aan in de instellingen, voor tv’s en games die het ondersteunen. De Xbox Series X en Series S hebben HDMI VRR en AMD FreeSync. De Nintendo Switch 2 heeft VRR in tv-modus sinds de systeemupdate van 10 september 2026, in ondersteunde games en op een geschikt scherm. Daarvoor werkte VRR alleen op het eigen scherm.
FreeSync en G-Sync. FreeSync (AMD) en G-Sync (NVIDIA) zijn merknamen voor variabele beeldfrequentie; de Xbox noemt HDMI VRR en AMD FreeSync dan ook als twee aparte functies. NVIDIA beschrijft VRR bij de GeForce RTX 30-, 40- en 50-serie als HDMI 2.1-functie, AMD noemt bij de Radeon RX 6800 XT “HDMI 2.1 VRR en FRL”. Welke variant je tv of monitor over HDMI ondersteunt, staat alleen in de specificaties van de fabrikant.
ALLM. ALLM werkt alleen als de tv het heeft, en volgens Sony heeft niet elke tv met HDMI 2.1 ALLM. Zonder ALLM zet je de gamemodus zelf aan in het tv-menu. De Switch 2 ondersteunt ALLM en CEC: de tv kiest zelf de juiste ingang en schakelt naar zijn gamestand.
QMS en QFT. QMS werkt alleen als bron én tv het ondersteunen, en alleen zolang de resolutie gelijk blijft. QMS en VRR gebruiken dezelfde techniek en werken niet tegelijk. De Apple TV 4K heeft QMS; volgens HDMI LA kan elke HDMI-kabel het doorgeven. QFT verkort de tijd die een beeld over de kabel doet, zodat de vertraging tussen knopdruk en beeld kleiner wordt.
Wat de kabel hiermee te maken heeft. Of VRR, ALLM, QFT en QMS werken, bepalen je apparaten, niet de kabel; HDMI LA verwijst daarvoor naar de fabrikant. De kabel moet alleen het beeldformaat aankunnen waarin je speelt: 1080p 120Hz past in een High Speed-kabel, 4K 120Hz met HDR vraagt 48 Gbps. Een betere kabel vermindert geen input lag; dat doen ALLM, VRR en QFT in console en scherm.
Per console: PS5 aansluiten en Nintendo Switch 2 aansluiten.
Heb ik HDMI 2.1 nodig?
Je hebt niet “HDMI 2.1” nodig, maar apparaten die de gewenste functie echt ondersteunen: FRL voor 4K 120Hz met HDR, 4K 144Hz of 8K, en eARC, VRR of ALLM aan beide kanten als je die wilt gebruiken. Voor 4K 60Hz met HDR (in 4:2:2 of 4:2:0) en 1080p 120Hz is HDMI 2.1 niet nodig: die passen in 18 Gbps. Ook ARC bestaat al sinds HDMI 1.4. Beslis op de functielijst per apparaat, niet op het versienummer.
| Wat je wilt | HDMI 2.1 nodig? | Waarom |
|---|---|---|
| Films en series in 4K HDR van een Apple TV 4K of Google TV Streamer | Nee | maximaal 4K 60Hz; met HDR in 4:2:2 of 4:2:0 past dat in 18 Gbps |
| 1080p 120Hz op tv of monitor | Nee | hoort al bij HDMI 1.4b |
| 4K 120Hz met HDR op PS5, Xbox Series X of pc | Ja: FRL | boven 18 Gbps; kabel: Ultra High Speed (48 Gbps) |
| Nintendo Switch 2 in tv-modus | Voor het beeld niet (maximaal 4K 60Hz); Nintendo schrijft wel een Ultra High Speed HDMI-kabel voor | die kabel zit in de doos |
| Lossless Dolby Atmos of DTS:X van tv naar soundbar | Ja, eARC; geen 48 Gbps | eARC gebruikt hooguit 37 Mbit/s |
| 8K | Ja: FRL | 8K 60Hz gaat alleen over FRL: ongecomprimeerd in 4:2:0, in volle kleur met DSC of via HDMI 2.2; bronnen: PS5 Pro en pc-videokaarten |
Alles tussen bron en tv telt mee. Een receiver, soundbar of switch met HDMI-doorvoer tot 18 Gbps laat geen 4K 120Hz met HDR of in volle kleur door, ook niet met een 48 Gbps-kabel ervoor en erachter. Sony adviseert bij problemen de PS5 rechtstreeks op de tv aan te sluiten. Xbox adviseert bij een receiver eerst de meegeleverde Ultra High Speed-kabel, en anders contact met de receiverfabrikant.
- PS5 of Xbox Series X 4K 120Hz aan
- Ultra High Speed HDMI-kabel
- Receiver of soundbar alleen als de doorvoer 4K 120Hz aankan
- Ultra High Speed HDMI-kabel
- Tv HDMI-poort met 4K 120Hz
Welke kabel heb je nodig voor HDMI 2.1?
Voor HDMI 2.1 met 48 Gbps heb je een Ultra High Speed HDMI-kabel nodig. Dat is de officiële naam van wat winkels een HDMI 2.1-kabel noemen; een kabel heeft officieel geen versienummer, HDMI LA verbiedt dat zelfs op de verpakking. De Ultra High Speed HDMI-kabel kwam in 2020 op de markt, is bedoeld voor 4K 120Hz en 8K 60Hz, en werkt ook op oudere apparaten.
Herkennen. De officiële kabelnaam staat volgens HDMI LA op de kabelmantel. “8K” of “4K 120Hz” op de doos is marketingtaal, geen bewijs dat de kabel 48 Gbps haalt. In tests van RU connected haalden 17 van de 29 geteste HDMI 2.1-kabels van andere merken op 3 meter (59 procent) de 48 Gbps niet. De klassen staan in kabelklassen uitgelegd.
Digitaal is niet alles of niets. Een kabel die de specificatie haalt, geeft het signaal volledig door. Bij een kabel op het randje kan de foutcorrectie van FRL het beeld nog laten werken, maar dan komt het signaal niet 1-op-1 aan. Gaan er meer fouten mis dan de correctie aankan, dan zie je storing, bijvoorbeeld flikkeren of wegvallend beeld. Bij 12 Gbps per datakanaal duurt één bit ongeveer 83 picoseconde; daarom luistert de opbouw van een 48 Gbps-kabel zo nauw.
Deze kabel besteld voor de PS5 op advies van RU connected. Ik had regelmatig een zwart scherm bij het opstarten van de PS5 met mijn huidige hdmi. Met deze nieuwe kabel tot op heden nog geen problemen gehad.
A. C., productreview op ruconnected.nl, 23 augustus 2021, over de Ultimate HDMI 2.1 kabel.
Lengte. De HDMI-specificatie noemt geen maximale kabellengte. Voor 48 Gbps verwacht HDMI LA wel dat kabels langer dan een paar meter alleen als actieve kabel aan de eisen voldoen. RU connected maakt zijn koperen Ultimate HDMI 2.1 kabel daarom tot 5 meter (€ 32,95 tot € 54,95, prijzen van 16 oktober 2026). Voor langere afstanden is er een optische HDMI-kabel (glasvezel). Meer in HDMI-kabel lengtes.
eARC. Voor eARC heb je geen 48 Gbps nodig: eARC gebruikt hooguit 37 Mbit/s. De kabel moet wel het Ethernet-kanaal hebben. Ontworpen voor eARC zijn volgens HDMI LA alleen de Ultra High Speed- en de Ultra96-kabel; met een High Speed-kabel met Ethernet kan het werken, zonder garantie. Meer in ARC en eARC uitgelegd.
HDMI 2.2 en Ultra96. Een Ultra96 HDMI-kabel (tot 96 Gbps) is sinds 24 september 2026 te koop. Hij maakt een HDMI 2.1-apparaat niet sneller: met HDMI 2.1-apparatuur blijft het maximum 48 Gbps. RU connected verkoopt geen Ultra96-kabel. Per 16 oktober 2026 vonden we geen HDMI-apparaten te koop met meer dan 48 Gbps; voor die apparatuur blijft de Ultra High Speed HDMI-kabel de juiste kabel.
